Tamino en de toverfluit

Door: Willem Kikkert, wethouder Aalsmeer

Er was eens een klein en mysterieus koninkrijk. Daar woonde een onhandige, jonge prins genaamd Tamino, die op een dag plotseling wakker werd uit een vreemde droom. Hij had een glinsterende fluit gekregen van een oude man die zich voorstelde als de ‘Grootmeester van de Verlichting’. Deze fluit had de kracht om de harten van mensen te beroeren.

Tamino was echter niet zomaar een held en zag zijn droom als de aanvang van een grote opdracht. Hij moest de mooie Pamina redden, die gevangen wordt gehouden in de tempel van Sarastro. Met zijn fluit in de hand, besluit Tamino op pad te gaan.

Zijn eerste ontmoeting is met een vrolijke vogelverschrikker, Papageno, die wijselijk spreekt: “Vergeet niet, vriend! Elke reis begint met de eerste stap, maar zal worden geleid door de passie van de hart.” Terwijl hij sprak was hij bloemen aan het plukken. Tamino keek lachend naar hem: met jou als mijn gids wordt het zeker een kleurrijke reis.

Onderweg brengen ze een bezoek aan de Tempel van Sarastro, een tempel vol met symbolen: een vijfpuntige ster, een passer en het vierkant, en ogen die alles lijken te zien. Sarastro, de grote meester van de tempel, wacht op hem met de wijsheid van een koele zenmeester: “Om de liefde te winnen, moet je eerst de geheimen van het leven leren. Neem de tijd, Tamino.” Tamino denkt na, dus ik moet mediteren op de betekenis van het leven terwijl ik Pamina red? Dat kan geen toeval zijn.

Terwijl Tamino en Papageno hun ervaringen delen met de vreugde van de fluit, komen ze ook de kwade koningin van de Nacht tegen. Ze had een duistere glimlach en fluisterde: “Als je echt wilt slagen, moet je eerst het duistere pad bewandelen.” Tamino trekt een wenkbrauw op en zegt: Maar ik dacht dat het licht de weg zou wijzen? Het zoeken naar waarheid en kennis is als een zoektocht naar licht. En licht is inzicht en verstand. Ah, maar zonder de duisternis zou het licht er niet zijn zei de koningin met een ondeugende grijns.

Na heel wat avonturen en vooral door het aansteken van de olielamp van de reden vinden Tamino en Papageno eindelijk Pamina. Het trio ervaart dat vriendschap, wijsheid en liefde de belangrijkste waarden van het leven zijn.

Uiteindelijk, na veel hilarische verwikkelingen en met de fluit die allerlei situaties oplost leert Tamino dat de ware magie ligt in de verbinding tussen mensen en de vreugde van het reizen met vrienden.

En zo, met een prachtig huwelijk tussen Tamino en Pamina en de melodieën van de fluit, leefden ze nog lang en gelukkig en vrolijk in het koninkrijk waar ieder mens de kans krijgt om te stralen.

In Die Zauberflöte (De Toverfluit) van Wolfgang Amadeus Mozart en librettist Emanuel Schikaneder komen verschillende symbolen en thema’s voor die verband houden met de vrijmetselarij. De opera bevat dan ook onder andere een aantal symbolen en thema’s van de vrijmetselarij:

De drie graden: De opbouw van de opera en de reis van de hoofdpersonages, Tamino en Pamina, kunnen worden gezien als een reis door de verschillende fasen of graden van de vrijmetselarij. Ze doorlopen proef en loutering om volwassenheid en wijsheid te bereiken.

Water en Vuur: Water en vuur zijn terugkerende symbolen in de opera. In de vrijmetselarij vertegenwoordigen deze elementen vaak puurheid en transformatie. De verschillende proeven die Tamino en Pamina ondergaan, kunnen worden geïnterpreteerd als een soort ritueel van inwijding.

De Tempel: De tempel van Sarastro kan worden gezien als een symbool van kennis en verlichting, vergelijkbaar met de vrijmetselarij, waar de tempel ook een belangrijk symbool is.

De Rol van Vrouw: De sterke en actieve rol van Pamina en de andere vrouwelijke personages kan eveneens worden gezien in het licht van de idealen van gelijkheid en samenwerking tussen de seksen.

Het Getal Drie
In de vrijmetselarij heeft het getal drie verschillende symbolische betekenissen en wordt het op verschillende manieren geïnterpreteerd. Hier zijn enkele belangrijke aspecten van de betekenis van de drie in de vrijmetselarij:

De drie graden: In de meeste vrijmetselaarsloges bestaan er drie basisgraden: de Leerling, de Gezellen en de Meester. Elke graad vertegenwoordigt een fase van persoonlijke ontwikkeling in de vrijmetselar
In sommige interpretaties kan het getal drie ook verwijzen naar concepten van eenheid en harmonie, zoals in de idee van de heilige drie-eenheid in sommige religieuze tradities.

De driehoek: De driehoek heeft een belangrijke symbolische betekenis en wordt vaak geassocieerd met stabiliteit en kracht. Het kan ook de verbinding tussen lichaam, geest en ziel vertegenwoordigen.

Over het algemeen is het getal drie in de vrijmetselarij een symbool van groei, kennis en de verschillende fasen van ontwikkeling die een vrijmetselaar doormaakt. Het benadrukt ook de waarden van broederschap, samenwerking en de zoektocht naar waarheid en wijsheid. Daarnaast is de Zauberflöte getoonzet in Es-majeur met drie mollen en begint de opera met drie sterke maten.

Wil je contact opnemen? Stuur een mail naar info@verhalenkaravaan.nl

The Verhalenkaravaan is an initiative of the Bibliotheek Amstelland and is made possible in part by contributions from the residents of Amstelland.