Vanaf mijn eerste schreden in de vochtig warme jungle van West Sumatra had ik het gevoel bekeken te worden. Door wat en wie geen idee, maar het was er ik voelde het. Soms dacht ik zacht geritsel te horen maar als ik bleef staan was het stil of soms vanuit de boomtop het geluid van de gibbon. Mijn gevoel kon ik niet delen met de gids of mijn dochter Dewy, die een week samen met mij op Sumatra verbleef. Wij baanden ons een pad, ontweken takken, boomstronken, keien en stapten over grote lange bamboe stammen heen . Het zweet liep langs mijn rug mijn shirt was doorweekt. Daar was het weer dat geluid het leek wel een zucht wat is dat toch?

Uit het niets was daar ineens een waterval vanuit een rotswand onder varens door kletterde het helder koele water neer op de rotsblokken. Even pauze voeten in het frisse, zeg maar koude water. Armen, benen, gezicht, hoofd en nek koelen. En drinken veel drinken, anders krijg je problemen.

Niks zeggen, genieten van slechts het geluid van vallend water en …..en het stille geritsel. Toch vraag ik even of de gids en dochterlief het ook horen, maar nee dus. Na 15 minuten weer verder klimmen en dalen tot we uiteindelijk in de kampung komen om van daaruit weer terug naar de bewoonde wereld te rijden. Wat mij beklijft is dat wij niet alleen waren in de jungle..

Ik ga alleen verder richting noorden, Dewy gaat weer richting Nederland. Mooie weken samen maar pensioen heeft zo zijn voordelen. Hoewel mijn hart op Java ligt vanwege de familie, ben ik gecharmeerd van de onmetelijke groene natuur van Sumatra. De weg van Bukittinggi naar Medan Sidempuan slingert door de ruige natuur van de Sumatraanse hooglanden en nadat ik de evenaar ben overgestoken rijden wij het Batak Gebied in dat meer christelijk is. Aan weerszijden het tropisch regenwoud waar de Bataks vroeger kannibalistisch waren. Ik houd niet alleen mijn hart maar ook mijn hoofd vast maar is toch niet nodig want ook hier ontmoet ik de welbekende lach. 

Het dialect is ook anders, op zich niet moeilijk “ horas “ is welkom,dank je wel, alstublieft , tot ziens . Heerlijk algemeen dus. 

Ik ga weer een stukje jungle doen, (5km) stevige schoenen aan. Rugzak met fototoestel, water en pet op. Ik ben er klaar voor. Eerst klimmen , het regent maar in de dichte jungle voel ik het nauwelijks maar ik hoor het wel. Soms kom ik iemand tegen die kruiden verzamelt of in een palmboom klimt om vruchten te verzamelen. Waarom slaat hij met een grote stok op de tak ? Aha , als je dat doet, activeer je het water naar de vrucht toe. Nooit geweten dus straks eens googelen of dat in Nederland ook zo werkt,

Hoe lang is geleden dat ik de baret droeg, legerkistjes en volle bepakking? Ik volg de gids, werk mij naar boven , let op waar ik mijn voeten plaats en daar is het weer….het geritsel en de zucht…en zag ik nou ogen of was het verbeelding?@@&€’

Is het de guna guna ( stille kracht), een boze geest of een beschermengel .Welke ogen volgen mij? De Sumatraanse tijger? 

Doorstappen , zweten , drinken, volgen en luisteren naar de jungle geluiden .apen waarschuwen elkaar door te schreeuwen , vogelgeluiden en geluiden die ik niet ken. Dichter en dichter wordt het bos , in het donker moet je hier niet wezen maar ook overdag kun je hopeloos verdwalen en opgeslokt worden door struikgewas en niemand zal je vinden. Het bos kan je laten verdwijnen en verorberen binnen een mum van tijd

Had ik mijn klewang maar bij me ipv mijn zakmes. De gids zie ik soms niet dan weer wel. Bijzondere bloemen wijst hij aan en kruidensoorten Een kleine slang kruist mijn pad en schiet onder de dichte begroeiing van varens .Ik waad  door kali s en ondiepe riviertjes. Na enige tijd wordt de jungle langzaam minder dicht en wij bereiken een open plek bij eenvoudige huisjes en een jonge groene sawa. Het verschil met het vorige gebied is dat de mensen hier armer zijn. Ik zie het aan alles maar vooral aan de huisjes en de kleding .

Wat blijft is de innemende vriendelijke lach van de domestics. 

Vandaag gaan we weer op pad, er schijnt een bloem in bloei te staan in de jungle die maar heel kort bloeit.

De rugzak vullen ,checken, dubbelchecken . Grote fles water, mee  anti muggenbeet extra en dan sokken en de stevige wandelschoenen strak aan de voeten. Pet op en klaar voor de tocht. Vanuit het dorp in de sawa, na afscheid en wat geld als dank voor de gastvrijheid  vertrekken wij via smalle modderige sawa paadjes richting het bos. De vrouwen zijn al vroeg aan het werk en verwijderen onkruid uit de sawa’s.

Eerst lopen we door het laaggebergte door dorpjes en bos waarin verlaten karakteristieke Batak huizen staan gebouwd zonder een spijker te gebruiken.Ouders zijn overleden en kinderen naar de stad vertrokken. Het huis mag niet afgebroken worden omdat de geest van de ouders er nog woont. Kleine paadjes met keien dus oppassen dat ik mijn enkels heel houd. Alle bewoonde huizen hebben honden die blaffen maar blaffende honden die uhhhhhh………niet toch niet? Dat hoop ik tenminste en gebeurd ook niet.

Ik spot nog een prachtige blauwe ijsvogel maar als ik die wil fotograferen is de vogel gevlogen.

We verlaten de heuvels, steken een zandpad over en dan de jungle in.

In dit deel van de jungle leven geen orang utans daarom reis ik later naar Bukit Lawang. Deze keer uitgerust met klewang om lastige takken, tjak tjak weg te slaan. De  jungle die mij innig omarmd zodra ik erin stap met dat klamme vochtige waar ik de eerste minuten moeite mee heb en mijn adem moet reguleren. Slechts kort is de route redelijk begaanbaar maar dan is het klimmen. Wat goed dat ik deze schoenen heb aangeschaft. Het is werken en onder mijn rugzak is mijn shirt al snel doorweekt. Effe wat drinken zweet meer dan in de sportschool. Het is beangstigend stil en toch hoor ik het weer .. is het een zucht of licht gegrom , ik zie wat varens bewegen en besluit de pas er weer in te zetten.,De gids vraagt waar ik bleef , heeft zeker geen behoefte aan vocht? Ik zie hem nauwelijks zweten. We moeten een riviertje over , geen brug, wel stromend  koud bergwater. Voorzichtig , goed de voeten plaatsen om te voorkomen dat ik onderuit ga. Het water reikt tot een hoogte tussen knie en de navel. Stap voor stap bijna uitglijdend, aduh  moeilijk ya en nu die hoge gladde zijkant nog op. Pfff zucht pufff,steun ,kreun  voet zakt terug. Zet me schrap grijp de uitgestoken hand van de gids en hoppa gelukt.,Na een uur ploeteren klimmen en klauteren zien we de bloem prachtig wit met een geur die de insecten op grote afstand houdt en eigenlijk niet te harden is. Tis stil, heel stil zelfs de vogels en de apen zwijgen. 

Uit mijn ooghoeken lijk ik eerst iets geel en daarna zwart te zien en geen grommen maar meer iets van een spinnend geluid te horen. Ik word er toch wat onrustig van, merk ik.

Takken bewegen alsof de wind ermee speelt maar laag in de jungle is geen wind. 

“Wat ruist er in het struikgewas” komt in mij op . 

We laten de bloem voor wat die is.  Ik kijk nog even om en even later weet ik het zeker , ik zie sporen op het vochtige zand. Ik heb het mij niet verbeeld, er loopt hier een groot dier en weet zeker dat het mij/ons volgt. Mijn klewang houd ik steviger vast, je weet het nooit… toch  ? Nu ben ik het die een zucht van verlichting geef als we terug in de bewoonde wereld zijn.

Even bijkomen, de tocht door mijn hoofd laten gaan. Het laat mij niet los, waarom heb ik dat weer? Was 

Via de uitlopers van de nog actieve vulkaan Sinabung, die tien jaar geleden nog  zo boos op de mensheid was dat hij grote rotsblokken en hete as uitspuugde.  Hete lava stroomde uit de krater langs de hellingen Tegen beter weten in bleven een aantal bewoners in hun houten huisjes om deze te beschermen tegen dat alles maar hebben dat moeten bekopen met hun leven 

Alles in directe omgeving werd verwoest, wat nu nog  te zien is ondanks de herstelwerkzaamheden. Ik heb mijn huiswerk gedaan en gelezen over een vrouw van 54 jaar die lang geleden in de Sumatraanse jungle tegen een boom in slaap viel . Een reuze Python gleed  langzaam en behoedzaam vanuit diezelfde boom langs de stam omlaag, omcirkelde haar en drukte alle lucht uit haar lichaam pfffffffff en verslond haar. Ik denk niet dat ze iets gemerkt heeft van deze geniepige sluipmoordenaar. De Python werd door ongeruste  lokale jagers gevangen en gedood en de vrouw kon begraven worden en kreeg een haar laatste rustplaats.

Oké ik weet genoeg de rillingen lopen over mijn rug, niet tegen een boom in slaap vallen, I hate snakes Onderweg even stop, jong personeel zingt als het ware met mooie lach “ selamat pagi pak” .

Bij afrekenen zeg ik op zijn Bataks “ madjuah juah “ ( bedank)wat zeer gewaardeerd wordt en dan horas ( dag, tot ziens)

Tis een kwestie van luisteren en onthouden oeps, moest het wel een paar keer navragen geef ik toe .Beetje tua (oud) ya deze Indo nasi goreng .

Door armoedige dorpjes met oude huisjes opgetrokken uit hout en zelfs nog wit geschilderd bamboe afgewisseld met mooie huizen vervolg ik mijn reis.Het is als Aerdenhout waar rondom villa’s houten huisjes staan maar zonder jaloezie gevoel “ tis zoals het is, zo is jou leven en zo is het mijne” . De wegen kronkelen over berghellingen en zijn feitelijk te smal voor twee auto’s of ut ken net maar meestal moet er eentje iets de kant op of ff wachten Tis sociaal, elkaar de ruimte geven zonder stress, vingers of andersoortige boosheid. De weg gaat door oliepalmplantages, aangelegd op plaatsen waar eens tropisch regenwoud ons van zuurstof voorzag. Er is een stop op aanleggen van nieuwe plantages maar illegaal gebeurt het nog.  Zo jammer hè, dus gebruik geen palmolie, dan help je het regenwoud.  Zonder zucht , gegrom, gespin of geschreeuw  ben ik aangekomen in het gebied van de orang utans, andere apensoorten, vogels, slangen en ……en…….en …..jawel de  Sumatraanse tijger. In mijn Eco resort aan de rand van deze grote jungle en die ik via hangbrug bereik, spot ik eerste makaken, brutale apen die zich met sprongen door de bomen verplaatsen .Ondanks deze verplaatsing heb ik het gevoel dat niet alleen ik mij verplaatst heb. Ik ga het beleven in de drie dagen en twee nachten in de jungle.

Daar ga ik dan met mijn gids Slamet. Bepakt en bezakt slaan we vanuit het resort een pad in.

Opletten waar ik loop moet ik niet vergeten te bukken Al vrij snel ontmoeten we de eerste orang utan met een jong van drie jaar. Heel bijzonder dit te mogen zien, maar wie kijkt nu naar wie? Ik noem de moeder Siri, ze kijkt zo mooi, rustig en lief . Terus klimmen en zweten. Keien boomstronken, glibberige laden en soort drempels.Ik let goed op maar ondanks dat glij ik soms weg aduh aduh susah ya. “ Hati Hati meneer Prans beetje bukken “ zegt Slamet.

Omhoog dus ook weer omlaag. Als ik daar wegglij val ik diep en breek ik al mijn botten.  We lunchen bij een snelstromend riviertje, opfrissen, luisteren en kijken en daar staan de afdrukken in het zachte zand. Slamet zegt dat het niet van een orang utan is die niet drinkt uit rivieren , nee dit is  zeker van een  Sumatraanse tijger. 

Opletten dus, maar zegt hij de tijger gaat zelden hoog maar blijft in het lage gedeelte. Als dit de longen van de aarde zijn, wil ik graag wat zuurstof. 

Drinken,drinken, drinken, mijn lijf plakt op iedere plek het water stroomt mijn lijf uit. Tis zwaar,  tis echt zwaar maar zo mooi. We dalen en daar beneden tussen de varens zien wij hem , geel zwart gestreept ,langzaam traag behoedzaam zijn stappen zetten. Wat een mooi beest en een enorme kop. Wij staan doodstil en zakken door de knieën Een troep makaken slaat alarm en gillen erop los. We moeten verder dalen om omhoog te gaan. Allebei op ons hoede ook . Rustig, rustig, misschien jaagt hij op een aap.

Kan best maar misschien ziet ie ons als twee apen?  Gelukkig bereiken we ons kamp veilig en is het tijd om in de rivier te gaan zitten en kleding uit te hangen. In een boom zit een orang utan met jong naar ons te kijken, heel rustig en zo vriendelijk alsof zij wil zeggen “ geen zorgen “ . Slamet zegt dat het Siri is. 

Rustige nacht apengeluiden verder niets. Inpakken en tweede jungle dag begint . Het lijkt erop dat Siri via de bomen mee gaat. Wowww dacht dat ik zwaarste al had gehad maar niet dus. Als we eindelijk weer laag zijn bevalt het mij niets  . De jungle is zo dicht dat ik Slamet met regelmaat uit het oog verlies maar in de bomen zie ik met regelmaat Siri met haar jong .De apen gillen ineens en dan uit het niets geheel geruisloos geniepig komt de tijger tevoorschijn. Als versteend blijf ik staan. De tijger is groot veel groter dan ik dacht en staat in jachthouding tussen mij en Slamet in.  Tegenover hem of haar de baby orang utan die te laag in  een boom zit. Gaat hij kiezen of is de keus al gemaakt. De klewang vast in mij. hand maar heb ik een kans? 

Siri zit hoog in een klapperboom, ziet haar kind en heeft hand voor haar ogen.  Mijn hart zit in mijn keel. Ik kijk tegen een kop aan met half geopende bek. Twee grote hagelwitte slagtanden, de staart hangt stil 

Het is stil doodstil alsof alles in de jungle weet dat er iets staat te gebeuren.. Potver wat is de tijger groot, gespierd en ja zelfs mooi maar kan er niet van genieten.

De vochtigheidsgraad is hoog, het klamme zweet druipt over mijn gezicht, het is ook angstzweet .Slamet probeert iets te gebaren, ik kan het niet begrijpen, bewegen is geen optie .

Mijn gedachten schieten door mijn hoofd vanaf aankomst op Java, ontmoeting familie samen met Dewy, de sawa’s, watervallen, eten op straat, afscheid Dewy,olifanten, markt , vers fruit , jungle tocht, orang utan, Amsterdam,Petri , familie, vrienden ,het verleden .Is dit wat je ziet als…….als……als het bijna mijn tijd is.? Als ik mag kiezen tussen de tijger en Python, wat zou ik dan??? Python gaat geruisloos maar .. het idee om in geheel verorberd te worden brrrrr . Aan stukken gescheurd dan uhhhhh nou uhhhhh pfffffff.

Nou ja, toch bijna 70 jaar en de tocht van mijn leven gemaakt in the mighty jungle.Vreemd gevoel,de angst neemt af of komt het door de adrenaline of acceptatie van het lot. Mijn ogen gaan omhoog, ik zie Siri hoger de klapperboom inklimmen in plaats van naar beneden te komen voor haar kind . Ik kijk weer vooruit de tijger maakt een kleine stap voorwaarts en ineens is het daar …die zag ik niet aankomen….. kedeng ……de donkergroene kelappper vanaf 50 meter hoogte en zeker 25 kg zwaar, hij slaat kapot…… kedengggg net naast de kop van de tijger die door de schrik  een geluid uitschreeuwt wat door merg en been gaat en de jungle laat trillen  .,Apen krijsen, vogels vliegen geschrokken op. Het is een kakofonie van geluid, de jungle huilt waar zij normaal zingt .Het kind van Siri maakt van de gelegenheid gebruik en klimt omhoog zodat de tijger deze prooi kan vergeten. Blijven wij twee over…..toch ?

Wat doet een kwade tijger maar daar is de volgende kelapperrrrrr  alweer kedengggg en deze raakt zijn linkerpoot De tijger jankt van de pijn , ,OE ,OE AH,AH klinkt het harde geluid van de boze  Siri vanuit de klapperboom die weer een kelapper heeft gepakt in twee handen en klaar is voor een volgende worp, De tijger kijkt met dichtgeknepen spleetogen, de jungle ogen die ik  nooit meer hoop te zien, omhoog gromt, draait zich om en verdwijnt al linkerpoot trekkend en staart tussen de poten tussen het hoge lover van de jungle. Wij kijken naar Siri die haar kind in de armen sluit . De rust keert weer in de jungle, wij slaken een zucht van verlichting en omarmen elkaar.  Ff bijkomen van deze benarde situatie. We kijken naar boven maar Siri is weg,,niet meer te zien verdwenen in de jungle. 

Gooide ze voor ons of haar kind de kelappers naar de tijger of voor allemaal ? We bereiken kamp 2, mandiën in de rivier, napraten met andere gidsen  en trekkers  die aan onze lippen hangen en dan is het tijd om te gaan slapen. Ik kan de slaap niet vatten . De jungle, de onmetelijke jungle heeft mijn hart gestolen, mij gegrepen maar niet opgeslokt. Het was zwaar, super zwaar maar het was het waard.

Volgende en laatste dag via rafting door snelstromende maar niet gevaarlijke rivier terug naar cottage aan de rand van de jungle.   I survived the jungle , ben trots op mijzelf.

Daar hoog in een boom gezeten kijkt zij met kind nog 1 keer naar mij en ik naar hen. . Dank je wel Siri…………..zorg goed voor die kleine en tot………….ooit?  

Ze tuit haar lippen als een soort kus. Ik roep zoals de gidsen “ ah ah ah” sla met mijn vlakke hand op mijn hart. Ze draait zich om, klimt omhoog en naar een andere boom en de jungle neemt haar met kind in zich op zoals het hoort. Mijn  baardje en snor blijven op Sumatra , ik vertrek naar het vlakke land , tis mooi geweest. 

Terima kasih banyak of op zijn Bataks “ horas”

Tot………………..???????????????????